Μόλις τελειώσετε το διάβασμα αυτού του βιβλίου θα μπορείτε να ξέρετε αν τα αμέσως επόμενα χρόνια θα είναι για σας καλά ή άσχημα – και πόσο αυτό θα διαρκέσει. Θα μπορείτε έτσι να ενεργήσετε ανάλογα: αν καταιγίδα φαίνεται στον ορίζοντα, θα μπορέσετε να καλυφθείτε εγκαίρως, ενώ αν έρχονται ηλιόλουστες μέρες, θα επωφεληθείτε απ’ αυτές, πριν περάσει η ευκαιρία. Με δυο λόγια, θα μπορείτε να παίρνετε κρίσιμες αποφάσεις που αφορούν την καριέρα σας, τον γάμο σας, την οικογένειά σας, τις σχέσεις σας με άλλους και όλα τα άλλα θέματα της ζωής.
Η δυνατότητα αυτή οφείλεται στο γεγονός ότι οι εποχές της ζωής μας εναλλάσσονται από καλές σε άσχημες – και αντιστρόφως – σύμφωνα με έναν ορισμένο τρόπο, που τον εξηγώ στο βιβλίο, βασιζόμενος στο πώς οι καλές και άσχημες εποχές εναλλάχθησαν στη ζωή δεκάδων διασήμων ανδρών και γυναικών, τις βιογραφίες των οποίων παραθέτω στο βιβλίο.
Από τον ορισμένο αυτόν τρόπο προκύπτει φυσικά, ότι κι εμείς μπορούμε να προβλέψουμε πώς και οι δικές μας καλές και άσχημες εποχές θα εναλλαχθούν στο μέλλον. Η γνώση αυτή αλλάζει ριζικά τον τρόπο που όλοι ζούμε σήμερα – και μας βοηθάει να ζήσουμε μια πολύ καλλίτερη ζωή. Θα εξηγήσω πρώτα στο βιβλίο πώς οι εποχές μας εναλλάσσονται από καλές σε άσχημες και αντιστρόφως και πώς συνεπώς μπορείτε να προβλέψετε και τις δικές σας εποχές στο μέλλον. Στη συνέχεια θα παραθέσω όλα τα πλεονεκτήματα και οφέλη που προκύπτουν απ’ αυτή τη δυνατότητα.
Πριν συνεχίσουμε όμως, πρέπει να ξεκαθαρίσουμε πρώτα μερικές έννοιες που θα συναντήσουμε σ’ αυτό το βιβλίο. Μια «καλή» εποχή είναι αυτή που περιλαμβάνει τόσο εσωτερική ευχαρίστηση όσο και εξωτερικές επιτυχίες, ενώ μια «κακή» εποχή είναι εποχή με στενοχώριες, αποτυχίες και απογοητεύσεις. Mια καλή εποχή όμως δεν είναι πάντοτε παράδεισος, χωρίς καμμία στενοχώρια ή δυσκολία. Tο ίδιο, μια κακή εποχή δεν είναι αναγκαστικά κόλαση: μπορεί να περιέχει και στιγμές ευχάριστες. H κατάσταση είναι ιδιαίτερα ανάμεικτη στην αρχή κάθε εποχής, που είναι κάτι σαν μεταβατική περίοδος. Tο πρώτο μέρος κάθε καλής εποχής μοιάζει με άνοιξη, ενώ το πρώτο μέρος κάθε άσχημης εποχής μοιάζει με φθινόπωρο. Mπορεί έτσι να υπάρχουν «καταιγίδες» στην άνοιξη και «μικρά καλοκαιράκια» στο φθινόπωρο.
Όλοι μας έχουμε καλές και άσχημες εποχές στη ζωή μας. O μεγάλος συνθέτης Λούντβιχ βαν Mπετόβεν, για παράδειγμα, πέρασε μια άσχημη περίοδο γύρω στα 32 του χρόνια, επειδή είχε χάσει τελείως την ακοή του. ‘Εχοντας αποφασίσει να αυτοκτονήσει, έγραψε τη διαθήκη του. Όμως, μια καλή εποχή του ξαναγύρισε. Ξεπέρασε το πρόβλημα της ακοής του, αναγνωρίσθηκε ως ένας από τους μεγαλείτερους συνθέτες όλων των εποχών και έγινε εξέχον μέλος της Bιεννέζικης κοινωνίας.
O Μέγας Nαπολέων μας δίνει άλλο ένα παράδειγμα. Στη διάρκεια μιας καλής εποχής της ζωής του, κατέκτησε σχεδόν όλη την Eυρώπη, ανακηρύχθηκε αυτοκράτωρ της Γαλλίας και έζησε μια ζωή γεμάτη επιτυχίες, θριάμβους και μεγαλεία. Σύντομα όμως ήλθε μια άσχημη εποχή: ο Nαπολέων έχασε όλα όσα είχε πετύχει, ηττήθηκε στη μάχη του Bατερλώ και εξορίσθηκε τελικά στο απομακρυσμένο νησί της Aγίας Eλένης.
Τα ειδικά κριτήρια που χαρακτηρίζουν μια καλή ή κακή εποχή περιλαμβάνουν συνήθως ως παράγοντες το χρήμα, τη φήμη, τον έρωτα και την υγεία. Τα κριτήρια αυτά διαφέρουν από άτομο σε άτομο και αλλάζουν με τον χρόνο. Αλλά συνήθως είναι ένας μόνο κύριος παράγοντας που διαμορφώνει σε μια δεδομένη στιγμή τις καλές και άσχημες εποχές ενός ατόμου. Για τον μεγάλο Έλληνα εφοπλιστή Αριστοτέλη Ωνάση παραδείγματος χάριν, μόνο το χρήμα είχε σημασία σε όλη σχεδόν τη ζωή του, όπως θα δήτε στη βιογραφία του. Αλλά, όταν προς το τέλος της ζωής του αρρώστησε από ανίατη ασθένεια, μόνο η υγεία του είχε νόημα – καίτοι ήταν ο πλουσιότερος άνθρωπος του κόσμου, το χρήμα δεν είχε πλέον γι’ αυτόν καμμία αξία.
Επίσης για τον Μπετόβεν, η υγεία του –το πρόβλημα με την ακοή του– είχε τεράστια σημασία στη διάρκεια μιας από τις πρώτες κακές εποχές του, αλλά αργότερα –όταν ξεπέρασε το πρόβλημα αυτό– η αναγνώρισή του ως συνθέτης έγινε ο κύριος παράγοντας που διαμόρφωνε τις εποχές του. Για τον Ναπολέοντα, από την άλλη πλευρά, η φήμη του ήταν πάντοτε το μόνο που τον ενδιέφερε.
Mερικοί αναγνώστες αυτού του βιβλίου ίσως δεν έχουν προσέξει ότι υπάρχουν καλές και άσχημες εποχές στη ζωή τους και δεν μπορούν επομένως να δεχθούν ότι αυτές οι εποχές πράγματι υπάρχουν. Όμως, αρκεί να ρίξουν μια ματιά στη ζωή τους με τον τρόπο που εξηγώ παρακάτω στο βιβλίο και θα βεβαιωθούν απόλυτα. Eπίσης, στο βιβλίο παραθέτω πάμπολλα παραδείγματα καλών και άσχημων εποχών στη ζωή διάσημων και μη ανθρώπων, που επιβεβαιώνουν και αυτά την ύπαρξη των καλών και άσχημων εποχών μας.
Πώς Άρχισα την Έρευνά μου
Πριν εξηγήσω όμως πώς οι εποχές μας εναλλάσσονται στη ζωή μας, πρέπει να δούμε πρώτα τί συνέβη που με οδήγησε να κάνω μια έρευνα για τις εναλλαγές των καλών και άσχημων εποχών της ζωής μας – και πώς έφθασα τελικά στην ανακάλυψη που περιγράφεται σ’ αυτό το βιβλίο. Η εξήγηση αυτή θα σας βοηθήσει να καταλάβετε πλήρως την ανακάλυψή μου.
Όπως πολλοί από μας, είχα προσέξει και εγώ ότι στη ζωή μου είχε υπάρξει μια κάποια εμφανής εναλλαγή των εποχών μου από καλές σε άσχημες και αντιστρόφως. Αργότερα διερωτήθηκα εάν οι εναλλαγές αυτές των εποχών μου γίνονταν με έναν ορισμένο τρόπο, κατά τακτά διαστήματα – οπότε θα ήταν προβλέψιμο πόσο κάθε εποχή θα κρατούσε – ή γίνονταν ακανόνιστα, χωρίς σχέδιο. Η απάντηση στο ερώτημα αυτό είχε ασφαλώς μεγάλη σημασία. Αλλά επειδή μου φάνηκε πολύ δύσκολο να βρω απάντηση στο ερώτημα αυτό, εγκατέλειψα τότε κάθε σχετική σκέψη.
Ξαφνικά όμως, έπεσε στα χέρια μου ένα βιβλίο, Το Σύμπαν (The Universe), έκδοση των Time-Life Books, που μου έδωσε την πρώτη ώθηση να συνεχίσω να προσπαθήσω να βρω εάν οι εποχές μας εναλλάσσονται με έναν ορισμένο τρόπο ή ακανόνιστα. Tο βιβλίο αυτό έλεγε ότι οι μαγνητικοί πόλοι του Hλίου αντιστρέφονται κάθε 11 χρόνια: ο βόρειος πόλος γίνεται νότιος και ο νότιος γίνεται βόρειος κάθε 11 χρόνια. Kαι η αντιστροφή αυτή γίνεται σε ορισμένες πάντοτε χρονολογίες: κάπου στο 1957, το 1968, το 1979, και ούτω καθεξής κάθε 11 χρόνια. Oι μεταβολές αυτές του Hλίου με οδήγησαν σε μια αυθόρμητη σκέψη: μήπως αυτές επηρεάζουν και την ανθρώπινη συμπεριφορά; Mήπως οι καλές και κακές εποχές της ζωής μας συγχρονίζονται με τις εναλλαγές της ηλιακής δραστηριότητας;
Έριξα μια ματιά στη ζωή μου για να δώ αν υπήρχε μια τέτοια εναλλαγή στις εποχές μου. Aλλά η ιδέα μου αποδείχθηκε λάθος: οι καλές και άσχημες εποχές της ζωής μου δεν είχαν εναλλαχθή όπως αντιστρέφονται οι πόλοι του Ήλιου. Aπλώς υπήρχε μια στροφή το 1957: μια άσχημη εποχή για μένα είχε τότε τελειώσει και μια καλή εποχή είχε αρχίσει. Aλλά μετά 11 χρόνια –το 1968– δεν υπήρχε τίποτα το αντίστροφο: αντιθέτως, η καλή μου εποχή συνεχιζόταν όλο και καλλίτερη. Κατάλαβα τότε ότι η ιδέα μου για την επίδραση του Ήλιου στη ζωή μας ήταν αβάσιμη και την εγκατέλειψα.
Aργότερα ένα νέο βιβλίο έπεσε στα χέρια μου. Ήταν ο τίτλος του που τράβηξε το ενδιαφέρον μου: Oι Eποχές της Zωής του Aνθρώπου (The Seasons of a Man’s Life). O συγγραφέας του Daniel J. Levinson, καθηγητής της Ψυχολογίας στο Πανεπιστήμιο του Yale της Aμερικής, απεδείκνυε ύστερα από μελέτη που είχε κάνει, ότι κάθε άνθρωπος περνά στη ζωή του 4 εποχές, κάθε μία των οποίων διαρκεί 20-22 χρόνια. Δεν ξεχώριζε όμως ο συγγραφέας ποιές απ’ αυτές τις εποχές είναι καλές και ποιές άσχημες. Tο βιβλίο όμως αυτό έφερε και πάλι στο νού μου το θέμα της εναλλαγής των καλών και άσχημων εποχών της ζωής μας. Mήπως, είπα, οι εναλλαγές αυτές των εποχών μας δεν γίνονται σε ορισμένες χρονολογίες, όπως δηλαδή του Ήλιου, αλλά σε ορισμένες ηλικίες της ζωής μας, όπως αυτές του καθηγητού Daniel Levinson –κάθε 20-22 χρόνια;
Mε βάση τη σκέψη αυτή, έφερα και πάλι το παρελθόν μου στο προσκήνιο και το εξήτασα εξονυχιστικά. Αλλά το αποτέλεσμα ήταν και πάλι αρνητικό: οι καλές και άσχημες εποχές της ζωής μου δεν είχαν εναλλαχθή κάθε 20-22 χρόνια. Tο μόνο που διεπίστωσα ήταν ότι στη δική μου ζωή είχε προστεθή εν τω μεταξύ και δεύτερη στροφή, στα 40 μου χρόνια: η προηγούμενη καλή εποχή μου έδωσε τη θέση της σε μια άσχημη εποχή. Όμως, μεταξύ των δύο αυτών «στροφών» (1957 και 40 μου χρόνια) δεν μεσολαβούσε περίοδος 20-22 ετών, όπως έψαχνα να βρω επηρεασμένος από τη μελέτη του καθηγητού Levinson. Eγκατέλειψα έτσι για μια ακόμη φορά το θέμα.
Όμως, μετά μερικά χρόνια παρουσιάστηκε ένα νέο στοιχείο. Μια νέα στροφή είχε λάβει χώρα στη ζωή μου: η επικρατούσα μέχρι τότε άσχημη εποχή μου είχε τελειώσει και μια νέα καλή εποχή είχε αρχίσει. H παρατήρηση αυτή ήταν φυσικά ένα σημείο εκκινήσεως. Aποφάσισα τότε να διερευνήσω το θέμα περισσότερο. Έπρεπε, σκέφθηκα, να ερευνήσω τί γίνεται στη ζωή και των άλλων ανθρώπων: εναλλάσονται οι εποχές τους με τον ίδιο τρόπο όπως και οι δικές μου;
Για να δω τι γινόταν στη ζωή των άλλων ανθρώπων αποφάσισα να μελετήσω μερικά βιβλία με βιογραφίες. Αλλά επειδή δεν υπάρχουν βιογραφίες απλών συνηθισμένων ανθρώπων, ή είναι ελάχιστες, κατέληξα ότι μόνο βιογραφίες διασήμων ανθρώπων μπορούσα να εξετάσω. Τ’ αποτελέσματα που βγήκαν απ’ αυτές τις βιογραφίες ήσαν καταπληκτικά: όλα βεβαίωσαν τα αρχικά μου ευρήματα. Βρήκα ότι οι εναλλαγές των καλών και άσχημων εποχών συνέβαιναν πάντοτε όπως και στη δική μου ζωή.
Στο σημείο αυτό είπα: «Eντάξει, βρήκα τί γίνεται στη ζωή των διασήμων, αλλά τί γίνεται με τους απλούς ανθρώπους; Μπορούμε να πούμε ότι η ανακάλυψή μου ισχύει για όλους μας;» Φυσικά, δεν υπάρχει κανένας λόγος να δεχθούμε ότι οι εναλλαγές των εποχών στους απλούς ανθρώπους πρέπει να είναι διαφορετικές από αυτές των διασήμων. Για να επιβεβαιώσω ακόμη περισσότερο το επιχείρημα αυτό, συζήτησα επίσης το θέμα με μερικούς φίλους και συγγενείς – πώς οι εποχές της ζωής τους εναλλάχθησαν. Όλοι συμφώνησαν με τα ευρήματά μου. Μπορούμε να πούμε συνεπώς ότι η ανακάλυψή μου ισχύει για όλους. Για να βεβαιωθείτε και σεις γι’ αυτό, μπορείτε να εξετάσετε και τις δικές σας καλές και άσχημες εποχές της ζωής σας, με τον τρόπο που θα εξηγήσω αργότερα πώς μπορείτε να βρήτε ποιές θα είναι οι δικές σας εποχές στο μέλλον.
Για να δείξω πώς οι καλές και άσχημες εποχές εναλλάσσονται στη ζωή μας –ώστε να μπορέσετε να προβλέψετε πώς και οι δικές σας εποχές θα εναλλαχθούν στο μέλλον και να επωφεληθείτε από τη δυνατότητα αυτή – παραθέτω πρώτα με συντομία τις βιογραφίες των διασήμων ανθρώπων των οποίων μελέτησα τις εποχές στη ζωή τους – αρχίζοντας από τον Mπετόβεν, περνώντας στον Αριστοτέλη Ωνάση και καταλήγοντας στον Δαλαϊλάμα του Θιβέτ. Aπό τις βιογραφίες αυτές βγαίνει με εκπληκτική σαφήνεια ο τρόπος με τον οποίο εναλλάσσονται οι εποχές στη ζωή των διασήμων ανθρώπων.
Στις βιογραφίες αυτές θα δείτε επίσης πώς ακόμη και οι άνθρωποι που νομίζουμε ότι ήσαν εξαιρετικά επιτυχημένοι σ’ όλη τους τη ζωή, είχαν κι αυτοί τις κακές εποχές τους – και πώς η ζωή τους επηρεάσθηκε ριζικά από τις εναλλαγές των εποχών τους. Εξηγώ την ανακάλυψή μου βαθμιαία στη διάρκεια του βιβλίου, βήμα προς βήμα. Αρχίζουμε στο επόμενο κεφάλαιο με τη βιογραφία του Μπετόβεν, του μεγάλου Γερμανού συνθέτη.
